Akçaşehir Beldesi çevresinde yapılan araştırmalarda ilk yerleşme izlerinin M. Ö. 3000 yıllarında. Bronz çağında başladığı tesbit edilmiştir. Bu devirde başlayan yaşamın merkezleri zaman zaman değilse de Akçaşehir'de yaşam 5000 yıldır kesintisiz devam etmektedir.

       Çevrede yer alan belli başlı eski yerleşme alanları; Akçaşehir Höyüğü, Köy Dağı, Değirmenlik Mevkii, Sikkeli Tepesi ve Eski Köy ören yerleridir, Bunlardan en eski yerleşme yeri Akçaşehir Höyüğüdür. Çok eskiden beri yerleşim yeri olduğunu O dönemlere ait mezarların bulunması, bu mezarlarda eski çağlara ait önemli şahıslar için Gözyaşı şişelerinin konulması, tahıl küpleri ve şarap küplerinin bulunması, ve şişelerin olmasından anlıyoruz.

        Yine Akçaşehir Camii son cemaat duvarındaki eski Yunanca yazının bulunması, o döneme ait yerleşme yeri olduğuna dair tarihi bir vesikadır. Roma ve Bizans dönemlerine ait yazılı, resimli ve haç işaretli soku taşlarının olması, bu ören yerlerindeki eski temeller bize Akçaşehir'e Türklerin gelip yerleşmesine kadar geçen sürede devamlı olarak yerleşim sahası olduğunu gösterir.Anadolu'nun Selçuklu Türkleri tarafından fethi (1071 Malazgirt Zaferi) ile birlikte Türklerin Salur yada Avşar soyundan olan atalarımız Akcaşar'a Gelip yurt tutmuşlardır. Atalarımız Turgut veya Bayburd Bey Obalarından birisine güçlü bir olasılıkla da Bayburd Bey Obasına mensupturlar. Ayrıca diğer bir görüşe göre de Akçaşar'lıların atalarının Bayat Türk Boyu olabileceği de bir görüş olarak söylenmektedir. (Dr. H. Mehmet ARMUTLU)

       Aksaray'dan, Afyonkarahisar'a, Ankara'dan Konya'nın güneyindeki Toroslar'a kadar uzanan geniş bir ovaya yayılan Bayburd ve Turgut obalarına, sonradan At çekenler denilmiştir.

       Ağcaşar dolaylarına daha sonra da başka Türk boylan gelip yerleşmişlerdir. Tarsus'tan itibaren Bulgar dağları yöresine yerleşen, Salur ve Bayındır boyundan gelen Ulaş oymaklarının Mercanlı obaları, Kral Muratlı obaları, Ağcaşar dolaylarında Kalburcu, Emircek (Emir Ali), Karaağaç ve Koçak Kuyusu semtlerine bölüm bölüm yerleşmişlerdir. Buralara ayrıca, Peçenekler'den gelip yerleşenler de olmuştur.

       Osmanlı Devleti döneminde Sultan I Selim (Yavuz) zamanında Tutulan bir Atçeken defterine göre Ağcaşar'm Bostanlı yöresindeki Bereket mezrasıyla, Mazı Höyüğü denilen Arazilere Peçenek topluluğunun oturduğu yazılmaktadır. Vergi defterine göre, burada 34 kişinin vergi yükümlüsü olduğu yazılıdır. (Bak. Prof Dr. Faruk SÜMER- "Bayındır, Peçenek-Yüreğir." adlı yapıtının 337-344.sayfası)

       Osmanlı Döneminde 20 yüzyıla kadar Anadolu kasabaları kadılıklara yönetildiği için, bu yörelerde Turgut kazası, Eskil (Eski il) kazası adlan verilmiştir. Cihannuma'nın 615. Sayfasında Konya ilçeleri sayılırken burası da <Eski il ma Akçaşehir> diye adlandırılmıştır.

       Eskiden Ağçaşar ovasına Bulgar dağlarından çok su inermiş ve gelen bol sular soğlalar ve göller oluştururmuş. Yaz aylarında, Bulgar dağlarından gelen sudan çevredeki tüm köylülerin yararlanabilmesi için padişah fermanıyla her köye belli oranda pay ayrılmıştır. Kışın fazla suyun zahmetini çeken Ağçaşar'lılar yazın bu sudan fazlaca yararlanamazlarmış. 1952 yılında yapılan Ayrancı Barajı ile bu sular tutulmuş ve Akçaşehir'e ancak %15'i sulama suyu olarak verilmektedir. Daha önce tümünden faydalanılan bu suyun çevredeki köylere dağıtımı yapılmaktadır.

       Eski Karaman İli yasalarında bulunan ve Ağçaşar'lıların kış ve bahar sularından nasıl yararlanacaklarına ilişkin olan bölüm şöyle der; (Karamanoğulları Dönemi)

"DERBEYAN'I SUGLA'İ AKCAŞEHİR TABİİ KAZAİ ESKİL DER VİLAYET-İ KONYA"

       "Bulgar Dağında Su inüp Ağcaşehir karyesinin önünde Bayramgazi ve Akçagöl ve Sadik Höyüğü Soğla olup vema'i mezburden sene'i aharda Kalburcu Soğlası olup, ola gelen adet'i mağrufe üzere Reaya, etrafı bentlerini tuta geldikleri ol diyar halkının malumudur" (Bk; Ali Gülcan - Karaman Mahalle, Kasaba ve Köyleri tarihçesi)